الملا فتح الله الكاشاني

154

تفسير خلاصه منهج الصادقين ( خلاصة المنهج ) ( فارسى )

مر شما را در آن روز مِنَ اللَّهِ از عذاب خداى مِنْ عاصِمٍ هيچ نگاه‌دارنده كه منع آنعذاب نمايد و شما را در حفظ حمايت گيرد وَ مَنْ يُضْلِلِ اللَّهُ و هر كرا خدا فروگذارد در ضلالت بجهة اصرار عناد و استكبار و عدم تامل در حجج روشن و آشكارا فَما لَهُ پس نيست مراو را مِنْ هادٍ هيچ راه نماينده كه او را به راه راست رساند و هر كس را خداى در آن روز از راه بهشت بگرداند پس بهدايت هيچكس به بهشت نخواهد رسيد . وَ لَقَدْ جاءَكُمْ يُوسُفُ و بتحقيق كه آمد بشما يوسف بن يعقوب عليه السّلام من قبل پيش از موسى بالبينات بحجتهاى بينه و دلايل ناطقه بر صدق قول او وهب بن منبه و اكثر مفسران بر آنند كه فرعون زمان موسى همان فرعون زمان يوسف بود بواسطه اسب قيمتى كه فرعون داشت بعد از مردن بدعاى يوسف زنده گشت فرعون ظاهرا بوى ايمان آورده بود بعد از موت او از دين او برگشت و تا زمان موسى عمر يافت پس حزقيل گفت كه يوسف پيش از اين زمان بشما آمد و با معجزات بينه كه از آن جمله زنده گرداندن فرس بود و شهادت طفل بر براءت او از خيانة و نزد ديگران فرعون موسى از اولاد فرعون يوسف بود چه حق تعالى يوسف بن ابراهيم بن يوسف برسالة بوى فرستاد و مدت بيست سال در ميان ايشان دعوت كرد و معجزات بديشان نمود و ايشان به دو نگرويدند پس حزقيل از آن خبر ميدهد كه يوسف بشما مبعوث شد فَما زِلْتُمْ فِي شَكٍّ پس هميشه بوديد در گمان مِمَّا جاءَكُمْ به از آنچه ورد بشما از تورية و احكام دينيه و شرعيه حَتَّى إِذا هَلَكَ تا آنكه چون فوت شد قلتم گفتيد با يكدگر بدون حجتى بلكه بمحض غرض و تقليد لَنْ يَبْعَثَ اللَّهُ هرگز نخواهد برانگيخت خداى تعالى مِنْ بَعْدِهِ از پس از رسولا فرستاده يعنى چون انكار يوسف نموديم و قول او نشنيديم ديگرى نخواهد آمد كه دعوى رسالت كند بجهة خوف آنكه قول او را نيز نشنويم و منكر او شويم پس بر كفر خود ثابت قدم شديد و در ضلالت مانديد . كذلك همچنانكه شما به جهت شك و اسراف گمراه شديد يُضِلُّ اللَّهُ گمراه ميگرداند خداى در وادى ضلالت و فروميگذارد مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ هركه را كه از حد درگذرنده است در عناد و انكار مُرْتابٌ شك دارنده است در آنچه معجزات بينه شاهد آنست از توحيد و نبوت به جهت توغل وهم و تقليد و عدم تامل و تفكر در معجزات باهره پس فروميگذارد در گمراهى و ضلالت .